W ramach Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększenia Odporności (KPO) na rozwój sektora transportowego w Polsce przeznaczono niemal 26 mld zł. Zgodnie z przewidywaniami Centrum Unijnych Projektów Transportowych (CUPT), które pełni rolę jednostki wykonawczej, wszystkie środki w ramach projektów realizowanych w ramach KPO zostaną efektywnie rozliczone. Polska w kolejnej perspektywie finansowej ma otrzymać 120 mld zł ze środków unijnych, jednak decyzja co do tego, na co zostaną przeznaczone, jeszcze nie zapadła.
– W tym momencie w Centrum Unijnych Projektów Transportowych mamy już zakontraktowane niemal 100 proc. środków w ramach przedsięwzięć, które są objęte wsparciem w ramach KPO. Warto wspomnieć, że do dyspozycji w CUPT na projekty transportowe mamy ponad 25 mld zł i wszystkie te środki, zgodnie z naszymi przewidywaniami, zostaną przeznaczone i rozliczone efektywnie w realizowanych projektach – mówi w rozmowie z agencją Newseria Joanna Lech, dyrektor Centrum Unijnych Projektów Transportowych.
KPO to reformy i inwestycje, które rozpoczęły się po 1 lutego 2020 roku i zakończą do 31 sierpnia 2026 roku. Środki pochodzą z Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności (RRF), który jest częścią Planu Odbudowy dla Europy. Aby je otrzymać, Polska podpisała dwie umowy z Komisją Europejską, a więc na część grantową i pożyczkową. Spłata pożyczki zakończy się najpóźniej w 2058 roku.
Z pieniędzy Krajowego Planu Odbudowy PKP PLK realizuje 41 przedsięwzięć. Modernizacja obejmuje dziesiątki przejazdów kolejowo-drogowych oraz ok. 500 km linii kolejowych. Powstają lub są modernizowane tunele kolejowe, wiadukty, mijanki i szereg innej infrastruktury.
Przy wsparciu ze środków z KPO realizowana jest jedna z największych inwestycji kolejowych w Polsce, czyli projekt Podłęże–Piekiełko, który otrzymał dofinansowanie w wysokości 3,5 mld zł. Inwestycja obejmuje nie tylko modernizację i elektryfikację istniejącej linii kolejowej nr 104 Chabówka–Nowy Sącz, ale także budowę zupełnie nowej linii, która docelowo połączy Podłęże z Tymbarkiem i Mszaną Dolną.
Dzięki środkom z KPO dostarczono już 610 nowych, zeroemisyjnych autobusów w całej Polsce oraz 120 tramwajów, które będą służyć mieszkańcom Bydgoszczy, Krakowa, Poznania i Wrocławia.
Inwestycja „Pasażerski tabor kolejowy” realizowana ze wsparciem środków z KPO składa się z zakupu 77 sztuk nowego zeroemisyjnego taboru regionalnego, a także z zakupu i modernizacji 304 sztuk taboru dalekobieżnego, w tym 56 nowych lokomotyw, a także modernizacji 248 wagonów.
Na dofinansowanie taboru regionalnego przeznaczono z KPO 3,04 mld zł, natomiast na tabor dalekobieżny 2,16 mld zł. Dotychczas odebrano już 247 sztuk pojazdów dalekobieżnych, w tym 56 lokomotyw i 191 wagonów.
Jednym z projektów realizowanych przy wsparciu ze środków z KPO jest Baltic Power, czyli pierwsza w historii polska farma wiatrowa na morzu, która powstaje ok. 23 km od wybrzeża Bałtyku, na wysokości Łeby i Choczewa. Szacuje się, że jej roczna produkcja pokryje ok. 3 proc. krajowego zapotrzebowania na prąd, co pozwoli na zasilenie ponad 1,5 mln gospodarstw domowych. Inwestycja otrzymała 3,5 mld zł dofinansowania z KPO.
Celem projektów intermodalnych jest poprawa efektywności usług transportu intermodalnego, co pozwoli na dalsze zwiększanie udziału tego typu transportu w przewozach towarowych. Nastąpi to poprzez poprawę jakości infrastruktury terminalowej oraz zakup specjalistycznego taboru służącego do wykonywania przewozów intermodalnych.
Wspomina również o inwestycji, którą prowadzi Polska Agencja Żeglugi Powietrznej (PAŻP).
– Jest to rozwój centrów kompetencji, które mają ułatwić w przyszłości korzystanie z dronów. W tych miejscach będzie można testować różnego rodzaju rozwiązania pozwalające na wykorzystanie dronów do celów praktycznych. Głównie będą to jednostki na poziomie sektora samorządowego, które będą na swoim terenie testowały drony np. do celu oprysku czy monitorowania terenu – wyjaśnia Joanna Lech.
PAŻP realizuje projekt „Rozbudowa i wyposażenie centrów kompetencji (specjalistyczne ośrodki szkoleniowe, wsparcie wdrożeń, centra monitorowania) oraz infrastruktura do zarządzania przemysłem pojazdów bezzałogowych jako Ekosystem Innowacji” w ramach KPO. Dofinansowanie ze środków unijnych wynosi ponad 173 mln zł.
Źródło: Newseria
